ALEF-BET
Tajemnice ALFABETU HEBRAJSKIEGO
Alef-Bet
Alfabet hebrajski składa się z dwudziestu dwóch liter. Każdej z nich przypisano wartość liczbową. W alfabecie hebrajskim nie ma samogłosek. Ich brak wypełnia pomocnicza punktacja, umieszczana pod lub nad literami, albo też obok nich. Współcześnie Biblia jest zawsze drukowana z punktacją pomocniczą.
Czytaj więcej
Imię Boże Tetragram
Pośród tajemnic liter tworzących alfabet hebrajski, Imię Boże odgrywa jedną z najbardziej znaczących ról. Wśród Izraelitów Imię Boże zawsze było otoczone trwożną tajemnicą. Potęgą Imienia Bożego przepełniona jest cała literatura talmudyczna, midraszowa i późniejsza rabiniczna. Święty tetragram, czyli cztery znaki składające się na Imię Boże, zapisuje się po hebrajsku יהוה
Czytaj więcej
א (Alef)
Alef א jest pierwszą literą alfabetu hebrajskiego. O niej – jak głosi legenda – Bóg powiedział, że On jest jeden i Alef oznacza jeden. Nic dziwnego, że Alef szczególnie rozbudzało i zaprzątało poetycką wyobraźnię mędrców dawnego Izraela.
Czytaj więcej
ב (Bet)
Od litery ב (Bet) rozpoczyna się Tora – duchowa podstawa tego świata. Otwiera ona pierwszy werset Księgi Rodzaju. Świat został stworzony za pomocą ב (Bet), ponieważ stanowi ono początek słowa beracha – „błogosławieństwo”.
Czytaj więcej
ה את
Słowo oznaczające kobietę (isza) jest związane ze słowem oznaczającym mężczyznę (isz). Stąd wynika jasno, że świat został stworzony za pomocą języka hebrajskiego. Dzięki literce ה, każda kobieta jest z natury osobą duchową. Dwie krańcowe litery alfabetu – pierwsza i ostatnia – są symbolem nie tylko całego alfabetu, lecz także wszelkiej pełnej i doskonałej całości.
Czytaj więcej
שְׁמַע יִשְׂרָאֵל ת
שְׁמַע, יִשְׂרָאֵל: יְהוָה אֱלֹהֵינוּ, יְהוָה אֶחָד Ostatnia litera alfabetu, Taw ת, jest szczególnie groźna. Napiętnowany nią był Kain.
Czytaj więcej

DOLINA ELA — miejsce, gdzie Dawid zabił olbrzyma

Dolina Ela

NIEWIELE jest opisów biblijnych bardziej fascynujących niż relacja o tym, jak „Dawid z procą i kamieniem okazał się silniejszy od Filistyna”, od olbrzyma imieniem Goliat (1 Samuela 17:50). Zdarzenie to miało miejsce w dolinie Ela.

Ale gdzie ta dolina się znajduje i jak wygląda? Znajomość tych szczegółów pomoże nam wyobrazić sobie słynne zwycięstwo młodzieńca, który był namaszczony na przyszłego władcę Izraela.

Filistyni mieszkali wzdłuż kananejskiego wybrzeża, natomiast Izraelici sprawowali kontrolę nad Górami Judzkimi (na południe od Jeruzalem). Sytuacja wyglądała więc następująco: wrogowie zajmowali obszar nizinny na zachodzie, a słudzy Boży — wyżynny teren na wschodzie. Rozdzielała ich sporna strefa buforowa, niewysokie pagórki objęte wspólną nazwą Szefela.

Którędy Filistyni mogli zaatakować Izraelitów? Najdogodniejsza droga prowadziła którąś z dolin rzek okresowych, płynących w kierunku wschód-zachód, a taką właśnie była dolina Ela. Ciągnęła się ona od równin w pobliżu filistyńskich miast: Gat oraz Ekron i wznosiła się poprzez Szefelę ku górom aż do miejsca, położonego około 25 kilometrów na południowy zachód od Jeruzalem i Betlejem. Zdjęcie powyżej (widok ku południowemu wschodowi) przedstawia kraniec tej doliny. Na horyzoncie można dostrzec Góry Judzkie.

Dawid i Goliat

Patrząc na tę fotografię, wyobraź sobie Filistynów, idących płaską doliną w stronę gór. Chcąc ich powstrzymać, Izraelici wyruszają z Judei w kierunku południowo-zachodnim . Po pewnym czasie zapanował stan bezruchu. Dlaczego?„Filistyni stali na górze po tej stronie, a Izraelici stali na górze po tamtej stronie między nimi zaś była dolina” (1 Samuela 17:3).

Chociaż nie wiemy dokładnie, w jakim to było miejscu omawianej doliny, spróbujmy sobie wyobrazić Filistynów na wzgórzu po prawej stronie u dołu. Wojsko Saula mogło się rozlokować naprzeciwko, na wzgórzu za brunatnym polem. Żadna armia nie schodziła z góry, żeby przejść przez obniżenie i zaatakować przeciwnika zajmującego bezpieczną, łatwą do obrony pozycję na wzgórzu. Okres takiego wyczekiwania trwał ponad miesiąc. Jak został przerwany?

Filistyński mocarz imieniem Goliat, mający 2 metry 70 centymetrów wzrostu, każdego poranka i wieczora stawał w dolinie i szyderczo wzywał wojowników Saula, żeby rozstrzygnąć sprawę przez pojedynek. Ale żaden Izraelita nie ośmielił się mu odpowiedzieć. W końcu z Betlejem przybył do obozu z żywnością dla swych braci młody pasterz imieniem Dawid. Jak zareagował, usłyszawszy obraźliwe wyzwanie? „Kimże (…) jest ten nieobrzezany Filistyn, żeby miał urągać szeregom bojowym żywego Boga?” (1 Samuela 17:4-30).

Kiedy król Saul usłyszał, że młodzieniec ten, nie mający zbroi ani wprawy potrzebnej wojownikowi, chce się zmierzyć z budzącym grozę Goliatem, zaproponował mu pożyczenie swego rynsztunku. Dawid jednak odmówił, gotów wyruszyć przeciwko olbrzymowi z laską pasterską, skórzaną procą oraz pięcioma kamieniami znalezionymi w dolinie. Jak wyglądały te kamienie? Raczej nie były to zwykłe kamyki wielkości winogron lub oliwek. Odnaleziono pociski do procy mające od 5 do 8 centymetrów średnicy, a więc o rozmiarach małej pomarańczy. Procarz mógł im nadać prędkość od 160 do 240 kilometrów na godzinę.

Zapewne czytałeś o tym, co się wydarzyło w owej dolinie, na oczach obu wojsk. Dawid oświadczył: „Ty przychodzisz do mnie z mieczem i włócznią, i oszczepem, ale ja przychodzę do ciebie w imieniu JHWH Zastępów, Boga szeregów bojowych Izraela, któremuś urągał”. I JHWH dał mu zwycięstwo. Młody pasterz wypuścił kamień z procy tak mocno, że pocisk utkwił w czole Goliata, pozbawiając go życia. Następnie podbiegł i odciął olbrzymowi głowę jego własnym mieczem (1 Samuela 17:31-51).

Drzewo migdałowe

Izraelici, podniesieni na duchu wiarą Dawida i jego zaufaniem do Boga, rzucili się na załamanych przeciwników, ścigając ich przez Szefelę aż do Filistei (1 Samuela 17:52-53).

Pomyśl o radości, jaka niewątpliwie zapanowała w Judzie! Lud Boży mógł patrzeć z gór na zachód ku dolinie Ela oraz Szefeli, których widok obecny ukazuje poniższe zdjęcie wykonane w okolicach Hebronu. Przyjemnie jest oglądać okryte białymi kwiatami drzewo migdałowe, ale zwycięstwo nad wrogami Boga było nieporównanie wspanialsze. Słusznie więc Izraelitki mogły wykrzykiwać: „Powalił Saul tysiące, a Dawid dziesiątki tysięcy”, między innymi olbrzyma, pokonanego w dolinie Ela (1 Samuela 18:7).